Yazılar

Elli yılı aşan esnaf neredeyse kalmadı

Piyasada adil rekabet ortamı oluşmadığı sürece fiyatların düşmesinin mümkün olmadığını söyleyen TESK Genel Başkanı Bendevi Palandöken, “Enflasyonu düşürmeyle ilgili hedeflenen gelişmelerin sağlanabilmesi için önemli olan kuralların belirlenmesi ve yol haritasının çıkarılmasıdır. Esnaf ve sanatkârın rekabet edebilmesi için şartların oluşmasının sağlanması lazım. Gelişmiş ülkelerde bu mesele halledilebiliyor ancak burada zincirler, hiper marketler, gross marketler derken piyasadaki denge bozuluyor” dedi.

“HERKES KENDİ İŞİNİ YAPARSA MEMLEKET RAHATLAYACAK”

Herkes kendi işini yaparsa memleketin rahatlayacağını ifade eden Türkiye Esnaf ve Sanatkârları Konfederasyonu (TESK) Genel Başkanı Bendevi Palandöken, “Esnaf sanatkârın mahallesinde, sokağında caddesinde rekabet edebileceği ortamlar hazırlanmalı. Benim sermayem var istediğim işi yaparım ama karşılığında da kimsenin mani olmayacağı bir alan açarım mantığı yanlış. Örneğin kışın lastik satacaksınız, ilkbaharda boya malzemesi, hırdavat satacaksınız, işiniz olmayan her meslekteki ürünü siz satmaya gayret edeceksiniz. Dünyada böyle bir sistem yok. Dolayısıyla bütün piyasa hâkimiyetini ele aldıklarında esnaf ve sanatkar gibi babasının işini yapan, aynı meslekten gelen insan kalmıyor. Fırını ben yapacağım, ekmeği ben satacağım, balığı, eti, tavuğu ben satacağım diyorlar. Halbuki bunların hepsinin bir arada satılması doğru değil. Kuralı olan şeyler. Ama ben her şeyi satarım çamaşır, terlik, cam suyu, otomobil zinciri, kırtasiye ürünleri, deniz yatağı vs. derken çok sayıda sektör bitiyor. Piyasada fiyatların geri çekilebilmesi için hükumetin almış olduğu tedbirlerin desteklenmesi lazım” diye konuştu.

“ÖZEL MARKALI ÜRÜNLER DİĞER BÜYÜK MARKALARI DA YOK EDİYOR”

Büyük marketlerin sattığı özel markalı ürünlerin 50-60 yılda markalaşan firmaları da yok ettiğine değinen Palandöken, “Aynı marka deyip bir harfini veya üç harfini değiştirerek satılan, kendi dükkânınızın amblemini koymak suretiyle kendi ürünlerinizi pazara getirmek 50-60 yılda markalaşan firmaların da yok olmasına neden oluyor. Bu konunun halledilmesi ve bir an evvel diğer ülkelerde nasıl oluyor, nerelere açılıyor, hangi koşullarda açılıyor, rekabet şartları oluşuyor mu, otoparkları var mı bunların bulundukları alanlardaki esnafın çalışma hayatını etkiliyor mu diye sorulması lazım. Birçok semtte görüyorsunuz bir tane limon almak isteseniz bir file almanız gerekiyor. Hem israfa neden oluyor hem fiyat istikrarsızlığına hem de o işi yapan insan kalmıyor. Bunların hepsinin birden satılan bir alan şekline getirdiklerinde haksız rekabet oluştuğu için iş yerlerini kapatmak zorunda kalan onlarca, yüzlerce esnaf iş kolu değiştiriyor” şeklinde konuştu.

 “ESKİSİ GİBİ 50 YILLIK İŞLETMELER KALMADI”

Mahalle esnafının neredeyse 2-3 yılda bir el değiştirdiğini söyleyen Palandöken, “Eskisi gibi 50, 60, 80 yıllık iş yerleri dikkat ederseniz kalmadı. En fazla esnafın dayanabileceği ölçekte çevrenize bir bakın kasabınız, manavınız, konfeksiyoncunuz, ayakkabı tamirciniz 2-3 yıl içerisinde mutlaka el değiştiriyor. Öte yandan böyle bir haksız rekabetin karşısında fiyatları düşürmek mümkün değil. Bir kuralın koyulması lazım. Açma kapama saatleri, otoparkların oluşmasının sağlanması ve o şartların temin edilmesi yoksa ben yaptım mantığıyla enflasyonun düşmesi mümkün değil. Adil rekabet ortamı, kaliteyle ve o semti tanıyan, alışveriş yaptığınızda sizin ağzınızın tadını bildiği, kendi yemediğini yedirmeyen esnafla ancak mümkün olur” ifadelerini kullandı.

Sigorta prim borçları nedeniyle hastaneden geri çevriliyorlar

Sosyal güvenlik prim borcu olan çok sayıda esnaf ve sanatkarın sağlık alanında almadığı muayene ve almadığı ilacın bedelini cezalı ödediğini belirten TESK Genel Başkanı Bendevi Palandöken, “İki aydan fazla süreyle sigorta prim borcunu geciktiren esnafımız hem hastaneye gidip muayene olamıyor hem de tedavi için gereken ilaçları eczaneden alamıyor. Bu hizmeti sadece esnaf alamamakla kalmıyor bakmakla yükümlü ailesi de aynı şekilde yararlanamıyor. Aynı zamanda ödemeyi yatırmakta zorluk çekip geciktirdiği zaman olmadığı muayenenin ve almadığı ilacın bedelini faiziyle geri ödemek zorunda kalıyor. Sn. Cumhurbaşkanımız yapılandırmaya ve sürenin uzatılmasına imkan sağlıyordu fakat yeni yıl itibariyle artık uzatma yapılmıyor. Bizim ricamız bu sürenin 1 yıl daha uzatılması ve önemli bir mesele olan 7 bin 200 prim günü dolduran esnafımızın sağlıktan yararlanmasına imkan sağlanmalı. Esnafımızın ve ailelerinin mağdur olmaması için sağlık hizmetlerinden eksiksiz faydalanmanın önü açılmalı dedi.

Esnaf yapılandırma bekliyor

Esnaf ve sanatkârların birikmiş prim borcunu ödeyebilmesi için yeni bir yapılandırma talebinde bulunan Türkiye Esnaf ve Sanatkarları Konfederasyonu (TESK) Genel Başkanı Bendevi Palandöken, “Prim borcu olan esnaf ve sanatkarlarımız yeni yıl itibariyle sağlık hizmetlerinden faydalanamıyor. Mevcut ekonomik koşullarda artan maliyetler karşısında ayakta kalmaya çalışan esnafımız sigorta primini geciktirebiliyor. Zaten sigorta primini ödemeyenlerin özel hastaneye gidecek ya da pahalı ilaçları alacak durumu yok. Esnafımızın ve ailesinin mağdur olmaması için sağlık hizmetlerinden kesintisiz faydalanabilmesinin önü açılmalı. Bunun için de yeni bir yapılandırma kanunu çıkarılarak esnafımızın gecikmiş prim borcunu sıfır faizli ya da düşük faizli kredi ile ödeme imkanı verilmeli” şeklinde konuştu.

Esnafların beklenti ve taleplerini sıraladı!

Yeni yılın esnaf ve sanatkarlar için büyüme ve gelişim yılı olmasını dileyen TESK Genel Başkanı Bendevi Palandöken, “2025 yılının ülkemizdeki tüm insanların, esnaf ve sanatkârların sorunlarının çözüme kavuştuğu bir yıl olmasını diliyorum. Bildiğiniz üzere ötelenen esnafın çalışma hayatını etkileyen yüksek enflasyon, artan girdi maliyetleri ve sosyal güvenlikteki sıkıntıların giderilmesi büyük önem taşımaktadır. Hem yurttaşlarımız hem de esnaf ve sanatkârlarımız, enflasyonla mücadelede ciddi bir sınav verdiler. Dolayısıyla esnaf ve sanatkârlarımızın beklentileri arasında enflasyonun düşmesi, perakende sektöründeki sıkıntıların giderilmesi ve rekabet gücünün artırılmasına yönelik düzenlemeler yapılması öne çıkmaktadır” dedi.

-“YÜKSEK ENFLASYON ESNAFIN GİRDİ MALİYETLERİNİ ARTIRDI”

Zorlu bir yılı geride bırakan esnaf ve sanatkârların yeni yılda yeni düzenlemeler beklediğini belirten Türkiye Esnaf ve Sanatkârları Konfederasyonu (TESK) Genel Başkanı Bendevi Palandöken,“2024 yılında hep birlikte, 2020’den sonra gelen pandemi, deprem ve ülkemizdeki ekonomik zorluklara karşı mücadele verdik. Umut ediyorum ki 2025 yılında, özellikle sosyal güvenlikteki sıkıntıların norm birliği ile giderilmesi sağlanır. Bağ-kur’lular ve yanlarında çalışan sigortalılar için sigorta primleri ile emekli aylıklarında düzenleme yapılması, 9 bin iş günü üzerinden emeklilik yerine 7 bin 200 gün üzerinden emeklilik şartının getirilmesi gibi adımlar atılır. Düşük enflasyonla birlikte fiyatların gerilemesi ve sosyal adaletin sağlanması yönündeki çalışmaların hızlanması gerekmektedir. Esnaf ve sanatkârlar, ülkenin huzur ve güveni için mümkün olduğunca mücadele eden bir kesimdir. Bu kesimin ayakta kalmasının sağlanması, milyonlarca ailenin geçim kaynağı olan esnaf ve sanatkârlık ticaretinin devam etmesi, çıraklık, kalfalık ve ustalık gibi mesleklerin sürdürülmesi açısından kritik önemdedir” diye konuştu.

-“ADİL REKABET ORTAMINDA FİYATLAR KENDİLİĞİNDEN GERİLER”

Yeni yılda Anayasa’nın 174. Maddesinde belirtildiği üzere esnafın korunması gerektiğini söyleyen Palandöken, “Geçtiğimiz yıllarda, yüksek fiyatlarla mücadelede esnaf ve sanatkârlar büyük bir yük taşırken vatandaşlarımız da geçim zorluklarını aşabilmek için çaba gösterdi. Esnaf ve sanatkârlar, sadece ticaret yapan bir kesim değil, aynı zamanda ülkenin huzurunun teminatıdır. Her mahallede, cadde ve ilimizde esnafla olan ilişkilerimizde, fiyat artışları ve hizmet alımları gibi konular üzerinden birlikte mücadele ediyoruz. 2025 yılının artık esnaf ve sanatkârlar için sorunsuz bir yıl olmasını temenni ediyorum. Hükûmetin çalışmalarında ve Anayasa’nın 174. maddesi kapsamında, esnaf ve sanatkârların korunmasına yönelik birçok meselenin bir an önce çözüme kavuşması gereklidir. İnanıyoruz ki bu yıl, hep birlikte zorlukların aşılacağı, enflasyonla mücadelede başarı sağlanacağı ve haksız rekabetin önünün kesileceği bir yıl olacaktır. Yapılan önemli çalışmalar gölgede kalmamalı, esnafın çalışma hayatındaki sorunlar hızla giderilmeli ve halkımızın huzur ve güven içinde 2025 yılını tamamlaması sağlanmalıdır” şeklinde konuştu.