Yazılar

Prematüre bebeklerde kış tehdidi!

Kış ayları prematüre yani 37 haftadan önce doğan bebekler için her zaman daha zorlu geçiyor. Kapalı ortamlarda hızla yayılan virüsler, minik bedenlerin bağışıklık sistemini kolayca etkiliyor. Acıbadem Kadıköy Hastanesi (Dr. Şinasi Can) Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Reyhan Tamer, prematüre bebeklerin akciğer ve kalp gibi hayati organlarının gelişimleri tamamlanmadan dünyaya geldiklerini, bağışıklık sistemlerinin çok zayıf olduğunu, dolayısıyla ani ısı değişimleri ve virüsler gibi çevresel risklerden çok daha fazla etkilendiklerini belirterek “Kış mevsimi prematüre bebekler gibi aileleri için de çok daha yüksek risk oluşturmakta ve çok daha zor geçmektedir. Ailelerin günlük rutinlerinde bile çok daha fazla özen göstermeleri gerekmektedir” diyor.

5 yaş altı çocuk ölümlerinin en sık nedeninin prematüre doğum olduğuna dikkat çeken Dr. Tamer, kış aylarında tehlikenin arttığına dikkat çekerek “Beslenmesinden giyimine, bulunduğu ortamın ısısı ve havalandırmasından sağlık kontrollerinin ve gerekli aşılarının zamanında yapılmasına, ziyaretçilerden sigara dumanına dek birçok konuda çok dikkatli olunmalıdır. Anne babalar sıkça “sigarayı sadece balkonda içiyorum, bebeğime hiç duman gelmiyor” deseler de, yapılan çalışmalar, dışarıda veya balkonda içmenin dumanın içeri sızmasını, giysi ve saç yoluyla kalıntı taşınmasını, hatta yüzeylerde biriken toksik kalıntıların bebeği olumsuz etkilemesini engellemediğini gösteriyor” diyor.

Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Reyhan Tamer, kış aylarında prematüre bebekleri tehdit eden 5 etken ile sağlıklı bir kış mevsimi geçirilebilmesi için alınması gereken önlemleri anlattı, önemli uyarılar ve önerilerde bulundu.

Dr. Reyhan Tamer

Dr. Reyhan Tamer

Kalabalık ortam

Prematüre bebeklerin sağlığını tehdit eden kış etkenlerinin başında kalabalık ortam gelmektedir. Çünkü kalabalık ortam RSV, influenza, grip ve covid gibi önemli viral enfeksiyonlara davetiye çıkarır. Bağışıklık sistemi hassas olan bebekler kalabalık ortamlarda bu tür enfeksiyonları çok daha kolay alırlar. Dolayısıyla bu bebekleri özellikle kış aylarında hasta kişilerin yanında, mümkünse kalabalık ortamlarda da bulundurmamak gerekir. Influenza ve RSV gibi enfeksiyonlarda da koruyucu aşı uygulamaları doktorunuzun kontrolüyle yapılabilir.

Aşı ve doktor kontrollerinin aksatılması

Dr. Reyhan Tamer “Özellikle Sağlık Bakanlığı’nın önerdiği aşılar, zatürre, menenjit, tetanoz, çocuk felci gibi aşılar prematüre bebeklerde hayat kurtarıcıdır. Doktor kontrollerinin düzenli yapılması, erken dönemli büyüme ve gelişme ile ilgili sıkıntıların erken dönemde saptanıp tedavi edilmesi açısından da önemlidir” diyor.

Ortam ısısı

Prematüre bebekler ısı kaybına karşı çok duyarlıdır çünkü yağ dokusu azdır, vücut ısısını koruyamazlar. Soğuk havalarda solunum problemleri tehdit eder, bağışıklık sistemi çok iyi çalışmaz ve vücut strese girer. Ama bebeklerin kalın giydirilmesi yerine, oda ısısını doğru ayarlamak çok daha önemlidir. Prematüre bebeklerde oda ısısı 22-24 derece idealken, çok düşük doğum ağırlıklı bebekler, 1500 gramın altındaki doğum ağırlıklı bebeklerde 24-26 derece olması gerekir. Nem oranının da yüzde 40-60 arasında olmasına özen gösterilmelidir.

Beslenme bozuklukları

Kış aylarında önemini daha da artıran bir faktör de beslenme bozuklukları, kilo almamadır. Bebeklerin hem tartı alması hem de boy uzama ve baş çevresinde sağlıklı büyümesi önemlidir. Özellikle anne sütüyle beslenme prematüre bebeklerde büyüme, gelişme açısından çok önemlidir. Ama anne sütünün olmadığı durumlarda prematüre bebekler için doktor önerisiyle özel mamaların kulllanılması büyük önem taşır. Çünkü düşük ağırlıklı prematüre bebeklerde enerji ihtiyacı daha fazladır. Kilo alma, büyüme çok daha önemlidir.

Sigara dumanı

Dr. Reyhan Tamer, özellikle de kış aylarında prematüre bebekleri bekleyen en önemli tehlikelerden birinin sigara dumanı olduğunu vurgulayarak şöyle konuşuyor: “Anne babalar bebeğin yanında sigara içmeyip balkonda içtiklerini belirtiyorlar. Ama yapılan çalışmalar; balkonda içmekle bebeğin yanında içmenin benzer zarar etkilerine sahip olduğunu gösteriyor. Dolayısıyla lütfen sigara dumanının olduğu ortamdan, hava kirliliğinin olduğu ortamdan çocuklarımızı, bebeklerimizi uzak tutalım. Zira bunlar bebeklerde büyüme ve gelişmenin yavaşlamasından, enfeksiyonların artmasına dek ciddi tehlikelere davetiye çıkarıyor. Prematüre bebeklerin kalp ve akciğer gibi hayati organları gelişmediği, bağışıklık sistemleri çok zayıf olduğu için onlar açısından hayati önem taşıyor.”

#Prematüre #PrematüreBebek #BebekSağlığı #ÇocukSağlığı #KışAylarındaSağlık #KışTehlikesi #KışEnfeksiyonları #Bağışıklık #VirüslerdenKorunma  #AnneBabaBilgilendirme #BebekBakımı #SağlıklıKış #Acıbadem #AcıbademKadıköy #UzmanGörüşü #SağlıkHaberleri

Bebeklerin beyin gelişimi artırmanın yolları

Bebeklerin beyin gelişimi artırmanın yolları

Yaşamın ilk iki yılında beyin gelişiminin yüzde 90’ı tamamlanır. Bu dönemde bebeğiniz için uyguladığımız her türlü bedensel ve ruhsal destek beyin gelişimini artırır. Erişkin dönemde ruhsal ve bedensel sağlıklı bir birey olarak yetişme yolunda ilk adım atılmış olur. Liv Hospital Çocuk Sağlığı, Hastalıkları ve Gelişimsel Pediatri Uzmanı Dr. Reyhan Tamer anlattı.

Dr. Reyhan Tamer

Dr. Reyhan Tamer

  • Anne sütü

Yapılan çalışmalarda anne sütü alan bebeklerde okul başarı puanlarının daha yüksek olduğu gözlemlenmiştir. Dünya Sağlık Örgütü bebeklerin sağlıklı gelişimi için ilk iki yıl anne sütü ile beslenmesini önerir. Anne sütünün alınmadığı durumlar da, bebek formülleri de uzman tavsiyesi doğrultusunda kullanılabilir.

  • Konuşmak

Bebeğinizle, gebeliğin ilk aylarından itibaren sürekli düzenli konuşmak, bebeklerin doğumdan sonraki süreçte de kısa sürede sakinleşmesi sosyal iletişim becerisi ve kendini güvende hissetmesini sağlar. Bebek doğduktan sonraki süreçte de düzenli konuşmak önemlidir.

  • Oyun ve oyuncak

Bebeğinizin yaşına uygun güvenli oyuncaklarla oynamasına ve hareket etmesine izin vermek, kas kontrolünü, dengeyi ve koordinasyonu geliştirmesine yardımcı olabilir. Renkli, kontrastlı oyuncaklar, bebeklerin görsel algısını geliştirebilir. Müzik dinletmek, sesli kitaplar okumak gibi aktiviteler ise işitsel duyularını güçlendirebilir. Bebeğinizin farklı dokuları hissetmesine olanak tanıyan yumuşak oyuncaklar kullanmak da duyusal gelişimini destekleyebilir.

  • Güvenli ve sevgi dolu bir ortam

Bebeğinizi sevgi dolu bir şekilde kucaklamak, okşamak ve ten temasını artırmak, güven duygusunu geliştirebilir.

  • Uyku

Bebeklerin belirli bir uyku düzenine alışmalarına yardımcı olmak için düzenli bir uyku rutini oluşturun. Sessiz ve rahatlatıcı bir ortamda uyumalarını sağlamak, uyku kalitesini artırabilir.

  • Kitap okumak

Bebeğinize düzenli olarak kitap okumak, dil gelişimini teşvik eder. Renkli ve büyük resimli kitaplar kullanarak bebeğinizin dikkatini çekebilir ve dil becerilerini geliştirebilirsiniz. Ayrıca, farklı ses tonları kullanarak bebeğinizin duyusal deneyimini zenginleştirebilirsiniz.

  • Vitamin

Özellikle bebeklerde tespit edilen B12 vitamini, demir ve iyot eksiklikleri ivedilikle tedavi edilmelidir. Çünkü B12, demir ve iyot gibi biyokimyasal elementler bebeklerde beyin gelişimi direk ilgilidir.

  • Omega -3 desteği

Hafta bir balık tüketilmesi özellikle somon, hamsi gibi omega 3 içeriği fazla olan balıkların tüketilmesi beyin gelişimini artıran beslenme öğelerindendir. Düzenli balık tüketemiyorsa, uzman önerisi ile balık yağı desteği verilmelidir.

  • Akranları ile iletişim

Ebeveynler olarak, bebeğinizle göz teması kurmak, gülümsemek ve ses tonunuzu değiştirmek gibi basit ama etkili yöntemlerle iletişim kurabilirsiniz.

  • Düzenli sağlık kontrolü

Düzenli sağlık kontrolleri oluşabilecek gelişimsel problemlerin önceden saptanması, tedavi edilmesi anlamında hayati bir süreçtir.

Pastalardaki tehlike “Maytap”

Pastalardaki tehlike “Maytap”

Çocuğunuzun doğum günü hazırlıklarına günler hatta aylar öncesinden başlayıp organizasyonun kusursuz olması konusunda tam da her şeyi yaptığınızı düşündüğünüz noktada sizi uyarmak isteriz; madem bu kadar titizlendiniz, yeni yaşında çocuğunuza hastalık hediye etmeyin. Hamurundan kullanılan malzemeye kadar özenle hazırladığınız ya da hazırlattığınız pastanın üstüne çocuğunuz çok sevse dahi maytap koymayın. Neden mi? Liv Hospital Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Reyhan Tamer yanıtladı.

Dr. Reyhan Tamer

Dr. Reyhan Tamer

Göründüğü kadar masum değil
Pasta üzerinde doğum günü ve özel günlerde sıkça kullandığımız maytap; aslında birçok ülkede yasaklanan bir kimyasal yanıcı ve patlayıcı bir maddedir. İçinde bulunan;

  • Demir çubuk,
  • Potasyum klorat,
  • Alüminyum toz,
  • Stronsiyum nitrat,
  • Baryum nitrat gibi kimyasal maddeler solunum ve ağız yoluyla alındığında karaciğer ve böbrek gibi hayati organlarda ciddi yan etkiler oluşturulabilir.

Pastasında sadece mum olsun
Özellikle maytabın pasta üzerinde yanmasıyla ortaya çıkan kimyasallar solunum yoluyla vücuda girer. Bunun yanı sıra pasta üzerinde yanan maytabın üzerinden düşen parçalar da pasta ile birlikte ağız yoluyla vücuda girer. Büyüme ve gelişmenin hızlı olduğu çocukluk döneminde eğlence olsun diye tekrarlayan pasta üzerindeki yanan maytaplar;

  • Karaciğer,
  • Böbrek ve
  • Akciğer gibi organlarda fonksiyon bozukluğu oluştururken,
  • Solunum güçlüğü,
  • Mide bulantısı,
  • Kusma,
  • Nefes almada güçlük,
  • Kan basıncında ve kalp ritminde düzensizlik,
  • Cilt temasında ise kimyasal yanıklar gibi önemli istenmeyen yan etkiler de oluşturabilirler.

Temas halinde ne yapmalı?
Maytap ile hava yolu ile temasta açık havaya çıkmak yararlı olur. Cilde temasında, temas edilen bölgeyi bolca sabunlu su ile yıkamak faydalı olacaktır. Ağız yolu ile alındığında ise baş dönmesi, solunum güçlüğü, kusma gibi belirtiler varsa en yakın sağlık merkezine başvurmak gerekir.