2020 İnsani Gelişme Ödülleri layık görülen Belediyeler belli oldu

İNGEV’in ilçelerde insani gelişmeyi desteklemek üzere hazırladığı  İnsani Gelişme Endeksi – İlçeler (İGE-İ)  2020 sonuçları açıklandı ve “Çok Yüksek İnsani Gelişme” performansı gösteren ilçe Belediye Başkanlarına çevrim içi konferans ile ödülleri verildi.

Toplantının açılış konuşmasını İNGEV Başkanı Vural Çakır yaptı. Plaket töreni öncesinde İNGEV Direktörü Başak Tüzün’ün moderatörlüğünde İstanbul Politikalar Merkezi Direktörü Prof. Dr. Fuat Keyman ve UNDP Mukim Temsilci Yardımcısı Seher Alacacı  Arıner “Yeni Yerellik ve İnsani Gelişme Vizyonu” konusunu değerlendirdi. İGE-İ Endeks Raporunu koordine eden Prof. Dr. Murat Şeker, İGE-İ çalışma sistemi ve sonuçlarını anlattı.

İGE-İ (İnsani Gelişme Endeksi – İlçeler) Çalışması Hakkında:

İnsani Gelişme Endeksi, Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) tarafından 1990 yılından beri ülkeler düzeyinde yayımlanmaktadır. Kişi başına düşen gelir, doğumda beklenen yaşam süresi, okur-yazar ve okullaşma oranları dikkate alınarak hesaplanan İnsani Gelişme Endeksi, gelirin yanında eğitim ve sağlık verileriyle insani gelişmeyi ölçmeyi ve ülkeleri karşılaştırmayı amaçlamaktadır.

İnsani  gelişme için yerel yönetimlerin ve mikro uygulamaların önemi artıyor.

İnsani Gelişme Endeksi, yerel düzeyde insani gelişmenin yönlendirilmesini amaçlamaktadır. Yerelleşmenin giderek arttığı günümüzde, insani gelişmeye etki eden yerel politika araçları da çeşitlenmektedir. Veriye dayalı yönetim araçlarının mikro ölçekte yerel yönetimler tarafından etkin kullanılması, başta merkezi yönetimler olmak üzere diğer paydaşlar tarafından da desteklenmesi yaşam kalitesini yükseltmektedir. İNGEV günlük hayata etki yapabilecek yönetilebilir değişkenleri önemsemektedir.

İGE-İ  2020  Raporu  ve Endeksi 188 ilçeyi kapsıyor.

İGE-İ olarak adlandırılan İnsani Gelişme Endeksi – İlçeler 2020 raporu, büyükşehir sınırları içinde kalan bütün ilçelerle en yüksek nüfusa sahip 188 ilçeyi kapsama almış, 2019 Faaliyet Raporunu yayınlamayan ve/veya İNGEV ile paylaşmayan Belediyeler kapsam dışı bırakılmıştır.

 2020 Çalışmasında İGE-İ Endeksi Geliştirildi, İGE-2020 9 Alt Endeks ve 81 Göstergeden Oluşuyor.

UCLG-MEWA ile birlikte yürütülen İGE-İ’nin Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları (SKA) uyumlaştırma çalışması ve geniş katılım ile gerçekleştirilen İGE-Danışma Kurulu sonuçları çerçevesinde İGE-İ gelişme alanları tespit edildi. İlçe düzeyinde sosyal, ekonomik ve çevresel faktörlere yönelik bileşenlerden oluşan İGE-İ modeline Yönetişim ve Saydamlık, Sosyal Kapsama, Ekonomik Durum, Eğitim, Sağlık, Sosyal Yaşam, Çevresel Performans alt endekslerinin dışında, 2020 çalışmasında Toplumsal Cinsiyet Eşitliği ve Ulaşım ve Erişilebilirlik Endeksleri eklenerek alt endeks sayısı 9’a, gösterge sayısı da 81’e yükselmiş, 121 gösterge için veri toplanmıştır. Yerel yönetim faaliyet raporlarının detaylı incelenmesi, merkezi istatistiklerin analizi, belediye web sitesi ve sosyal medya hesapları analizi ile birlikte, 2020 raporunda ayrıca “gizli vatandaş” çalışması genişletilmiş ve toplam 21 konuda “gizli vatandaş” senaryoları ile belediyelere başvurulmuş ve cevap verme düzeyleri de endekse dahil edilmiştir.

Sonuçlar dört ana bölgede gruplanarak aktarılıyor: Çok Yüksek İnsani Gelişme Bölgesinde 34 ilçe yer alıyor.

İGE-İ Endeksi’nde ilçeler  Çok Yüksek İnsani Gelişme, Yüksek İnsani Gelişme, Orta İnsani Gelişme ve Düşük İnsani Gelişme olmak üzere 4 ana kümede toplanıyor. 2020 raporunda Çok Yüksek İnsani Gelişme bölgesinde 34 ilçe yer almaktadır. 2020 Çok Yüksek İnsani Gelişme Bölgesi (Yeşil Bölge) kapsamındaki ilçeler şunlardır:

Toplam İnsani Gelişme Endeksi’nin yanı sıra çalışmada 9 alt endeks de yer alıyor.

İGE-İ 2020 Endeksinde toplam sonuçları oluşturan İnsani Gelişme Endeksi’nin yanı sıra yerel yönetim faaliyetlerinin yönlendirilmesinde önem taşıyan 9 alt endeks yayınlanmaktadır. Bunlar Yönetişim ve Saydamlık, Sosyal Kapsama, Ekonomik Durum, Eğitim, Sağlık, Sosyal Yaşam,  Çevresel Performans, Ulaşım ve Erişilebilirlik ve Toplumsal Cinsiyet Eşitliği başlıkları altında toplanmaktadır.

Bu endekslerde ilk 5 sırada yer alan ilçeler ise şöyledir:

İGE-İ Yönetişim ve Saydamlık Endeksi

İGE-İ Sosyal Kapsama Endeksi

İGE-İ Ekonomik Durum Endeksi

 İGE-İ Eğitim Endeksi

İGE-İ Sağlık Endeksi

 İGE-İ Sosyal Yaşam Endeksi

 İGE-İ Belediye Çevresel Performans Endeksi

İGE-İ Belediye Ulaşım ve Erişilebilirlik Endeksi

İGE-İ Belediye Toplumsal Cinsiyet Eşitliği Endeksi

İGE-İ 2020 Endeksi ilçe Belediyelerinin gelişim göstermesi gereken alanları ortaya koyuyor. 

İGE-İ 2020 sonuçlarına göre yeşil bölgenin en az temsil edildiği alanların başında sosyal kapsama, sosyal yaşam ve çevresel performans geliyor. Alt endeks düzeyinde lider ilçelerin skorları analiz edildiğinde en düşük skorun sosyal kapsama alanında olduğu görülüyor. Alt endekslerde ortalama skorlarına göre yerel yönetimlerin sosyal kapsama, çevresel performans ve toplumsal cinsiyet eşitliği alanında gelişim göstermeleri gerekiyor.

Değişken sayısının zenginleştirilmesi ve ilçelerin performansları geçen yıla göre ilçe sıralamalarında değişikliğe yol açtı.  

Çok Yüksek İnsani Gelişme Bölgesine                                    En Fazla Yükselen 10 İlçe

         (Yeşil Bölge) Geçen Belediyeler

 Çalışmayı uzman proje ekibi yönetiyor.

İNGEV başkanı Vural Çakır’ın genel desteği ile yürüyen projenin rapor yazımını bu alanda birçok çalışmaya da imza atan İstanbul Üniversitesi Şehir Politikalar Merkezi Direktörü Prof. Dr. Murat Şeker yapmaktadır. Proje ekibinde istatistik analizler için İNGEV uzmanları yer almıştır.